Artikull: Feja - Ja Pse Historikisht Bibla Kurre S'ka Ndryshuar

AlbKristian.com - Faqe të Krishtera Shqiptare	Kryefaqja

JA PSE HISTORIKISHT BIBLA KURRE S’KA NDRYSHUAR!

Personalisht unë s’jam vetëm një lexues i Biblës, por Bibla për mua është si dokumenti im, Fjala e Zotit tim, që jo vetëm se e lexoj, por edhe e besoj, e zbatoj, e dua, e pëlqej, e adhuroj, e nderoj, e dashuroj, e predikoj, e meditoj, kënaqem, është bukë e ujë për mua, dritë, gëzim, prehje, pasion, dituri, shkathtësi, mrekulli, zbulesë etj.

Konstatoj se ju kurrë shumica e atye që debatojnë se gjoja Bibla është ndryshuar nuk e kanë lexuar Biblën, pasi shihet shumë herë se këta autorë marrin shkoqiturazi dromca të kësaj çështjeje nga interneti, nga literatura islame dhe pseodokrishtere, dhe huazojnë përfundimet e Ahmet Didatit.

Thuhet se Bibla pasi ka përplot kundërthënie – andaj ajo s’mund të jetë Fjala e Zotit. Çfarë fakti është ky? Dëshmitarët e Jehovës, një okult krishtere e shfaqur shekullin e kaluar në Amerikë janë të parët që kanë thënë se Bibla ka 5000 kundërthënie, dhe këtë ide e ka marrë bash si kallëp teologu islam Ahmet Didati, pastaj një studiues tjetër islam i quajtur Shabir Aliu i cili i ka reduktuar këto kundërthënie prej 5000 në 101 dhe kështu shkroi librin me titull “101 Mospërputhjet e Biblës”. Dëgjoje tani këtë: nëse Bibla do të ishte ndryshuar nga njerëzit, atëherë si kanë gabuar ata redaktorë e Shkrimit të shenjtë në atë mënyrë sa edhe pas 3500 vjet të librave të para të Biblës, analitikët myslimanë apo edhe pseodokrishterët, madje edhe siç po presupozohet, të të mund t’i gjenin madje deri edhe në 101 gabime të Biblës, siç deklarojnë ata shpeshherë. Sipas autorëve J. Smith, A. Chowdhry, T. Jepson dhe J. Schaeffer, që i janë përgjigjur librit të Shabirit del se janë 15 kategori keqkuptimesh të teologëve islamë që i bëjnë ndaj Biblës dhe krishterimit, ndër të cilat janë: keqkuptimi i tekstit, keqpërdorimi i hebraishtes, keqkuptimi i qëllimit të autorit, keqkuptimi i mënyrës se si Perëndia punon në histori, keqkuptimi i citimit të Biblës, interpretimi i fjalëpërfjalshëm, ngatërrimi i një ngjarje me tjetrën etj. Këta autorë vërejnë se në Bibël gjenden 9 emra të gabuar si pasojë e kopjuesve masoretikë gjatë historisë, dhe këto gjenden sidomos tek 1, 2 Mbretërve dhe 1, 2 Kronikave, e që janë libra me ngjarje identike kryesisht, mirëpo kurrgjë nuk sjellin në dilemë natyrën e Perëndisë, të Jezusit, të doktrinës së krishterë etj. Pra ma thuaj ti mua kundërthënien e Biblës dhe do të përgjigjem pastaj.

Ideja e ndryshimit apo e korrigjimit të Biblës është shumë e re, diku kah gjysma e shekullit XIX pas Krishtit, pra para 150 vjetëve të themi, dhe kurrë s’mund të gjesh ndonjë autor islam duke thënë se Bibla është ndryshuar para kësaj kohe, pra ti po e sheh se kjo teori është shumë e re. Komentatorët e hershëm myslimanë si Bukhari, Al-Razi pajtoheshin se Bibla nuk mund të ndryshohej. Kurani ka obliguar që të lexohen dhe të besohen të gjitha Shkrimet e shenjta (Tevrati-Tora, ose Pesë librat e Mojsiut, Zeburi-Psalmet dhe shkrimet tjera të Davidit dhe Ingjilli-Ungjilli, ose Dhiata e Re), kurse në anën tjetër teologët myslimanë thonë jo s’duhet besuar Biblën sepse ajo është ndryshuar para se të vinte Kurani. Mirë, nëse është ndryshuar para se të vinte Kurani atëherë si kishte mundësi që vetë Kurani t’i obligonte myslimanët që t’i besojnë Shkrimet e mëhershme?!

Ja një listë ajetesh që dëshmojnë se Bibla nuk është ndryshuar para ardhjes se Kuranit: sura 5:43 ‘Si kanë ardhur te ju për gjykim kur ata e kanë Torën, ku aty përfshihen urdhërimet e Perëndisë?’, sura 5:44 ‘Ne (Perëndia) e zbuluam Torën, ku është udhërëfyes dhe dritë ....’, sura 5:46 ‘Ne e dërguam Jezusin....duke konfirmuar se çka ishte zbuluar para tij në Torë, dhe Ne ia dhamë atij ungjillin ku është udhërrëfyes dhe dritë....’, sura 5:68 ‘(Judejt dhe të krishterët) nuk kanë udhëheqës përderisa ju i dhatë Torën dhe Ingjillin [Ungjillin]’; sura 4:136 ‘Besimi në Perëndinë dhe lajmëtarin e Tij [Muhamedin], dhe Shkrimin të cilin Ai ia zbuloi lajmëtarit të Tij [Kuranin] dhe Shkrimin që Ai e kishte zbuluar dikur [Biblën]’; sura 10:91 ‘Nëse ju [Muhamed] jeni të dyshimtë në lidhje me atë se çka u është zbuluar juve, atëherë pyetini ata të cilët e lexojnë Shkrimin (që ishte) para jush’; sura 15:9 ‘Ne i kemi zbuluar Kujtesën dhe Kujdesin! Ne me të vërtetë jemi Rojet e tij [p.sh. Bibla është e ruajtur prej kurruptimit nga Perëndia]’; sura 6:34 ‘Nuk ka asnjë që t’i ndryshojë Fjalët e Allahut’; sura 10:64 ‘Nuk ka ndryshime në Fjalët e Allahut.’

Nëse Bibla është ndryshuar, a ishte kjo para apo pas Muhamedit? Nëse përpara, pse Perëndia i thotë Muhamedit t’i drejtohet Shkrimit të ndryshuar për udhëheqje, dhe pse ai thotë për Torën dhe Ungjillin ‘është udhëheqëse dhe dritë’ apo më saktë ‘ajo duhet të ketë qenë para se të ishte ndryshuar’? Nëse pas, pse muslimanët nuk e pranojnë Biblën, pasi që përkthimet e tashme janë të bazuara mbi dorëshkrimet që Muhamedi i shfrytëzoi?

Nëse ishte ndryshuar, a ishte nga judenjt apo të krishterët? Që nga ajo kohë asnjëri nuk flisnin me njëri - tjetrin (sura 2:113 ‘Judejt thonin për të krishterët se nuk ndjekin asgjë (të vërtetë) dhe të krishterët thonin për Judenjt se nuk ndjekin asgjë (të vërtetë), edhe pse që të dy janë lexues të Shkrimit’, gjithashtu shih surën 5:28), si kanë mundur të pajtohen për ndryshimin e secilës Bibël në mënyrë identike? Pse nuk kishte asnjë raport për këto ndodhi, dhe pse askush nuk është munduar që ta ndalojë apo të fsheh origjinalin e Biblës? Librat e Dhiatës së Re janë shpërndarë gjërësisht sapo janë shkruar – ‘Dorëshkrimet në Papirus të Jezusit’ te Mateu 26, të gjetura në Kolegjin Magdalena dhe së fundi të datuara në vitin 68 pas Krishtit të gjetura në Egjipt. Me sa duket Mateu ishte ende i gjallë kur këto ishin shkruar – kështu që pse ai nuk u mundua që t’i korigjojë ato nëse kanë qenë të ngatërruara? Pse të krishterët nuk i kanë larguar ndodhitë poshtëruese sikurse mohimi i Krishtit nga Pjetri (Mateu 26:69-75) ose grindjen e Palit dhe Barnabës (Veprat 15:39 )?

Çfarë është dëshmia e Biblës pë vetveten? ‘I gjithë shkrimi është i frymëzuar nga Perëndia ....’ (2Tim. 3:16 ); Pjetri i sqaron shkrimet e Palit si Shkrime prej se disa njerëz keqdashës e shtrembëruan mësimin e tij ‘siç bënë edhe me shkrimin tjetër’ (2Pjetrit 3:16 ). ‘Ligji u është dhënë nëpërmes Mojsiut’ (Gjoni 1:17 ) dhe Jezusi tha ‘Shkrimi nuk mund të thyhet’ (Gjoni 10:35 ). Fjalët e tij janë ‘frymë dhe jetë’ (Gjoni 6:63) dhe Ai i ka fjalët e jetës së përjetshme (Gjoni 6:68). Si mundet dikush që t’i shtojë apo ta heq ndonjë pjesë të Shkrimit kur ballafaqohet me paralajmërimin te Zbulesa 22:18 -19 ‘Nëse dikush i shton diçka atij, Perëndia do t’ia shtojë plagët që përshkruhen në këtë libër. Dhe nëse dikush heq ndonjë fjalë nga ky libër profetik Perëndia do t’i heq pjesën e tij nga pema e jetës dhe nga qyteti i shenjtë ....’

Prandaj po them është shumë me rëndësi të dihet se kur islamologët mendojnë se është ndryshuar Bibla, megjithëse hapur po shihet bazuar në të dhënat kuranore se Bibla na qenka ndryshuar pas Kuranit, pas vdekjes së Muhamedit! Në fakt Bibla nuk ka ndryshuar kurrë. Aristoteli ka vlerësuar se dobia e dyshimit duhet të shkojë gjithmonë në favor të dokumentit. Sot ekzistojnë më se 5300 dorëshkrime të ndryshme të Biblës, dhe 24.000 kopje të pjesëve të Dhiatës së Re, që datojnë prej shek. X para Krishtit e deri në shek. V pas Krishtit. Këto dorëshkrime ekzistojnë para se të dihej për Epin e Gilgameshit, Iliadën, para se të shkruhej Talmudi, Kurani etj. Kurani kur u kodifikua mbeti vetëm në një dorëshkrim, pasi autoritetet e atëhershme islame me urdhër i dogjën kopjet tjera dhe i vranë të gjithë hafuzët që e dinin Kuranin përmendësh.

Këtu tash do të sjellë vetëm disa burime të dorëshkrimeve të Biblës që datojnë para shkruarjes së Kuranit dhe para vdekjes së Muhamedit, dhe kur t’i merrni këto dorëshkrime të Biblës dhe i krahasoni me Biblën e vitit 2004 nuk gjen asnjë ndryshim, asnjë ndërhyrje dhe përfundimisht del se Bibla nuk është ndryshuar as pas ardhjes së Kuranit: Pesë janë burimet kryesore të dorëshkrimeve të Biblës:

Codex Vaticanus (325 pas K.), gati gjithë Bibla, ruhet në bibiotekën e Vatikanit.

Codex Sinaiticus (350 pas K.) tërë Dhiata e Re dhe gjysma e Dhiatës së Vjetër, gjendet në Muzeun Britanik.

Codex Aleksandrus (400 pas K.) gjithë Bibla, Muzeu Britanik

Codex Bazae (450 pas K.) ungjijtë dhe veprat e apostujve, gjendet në Bibliotekën Universitare në Kembrixh

Codex Ephraemi (450 pas K.) Dhiata e Re, Biblioteka Nacionale, Paris.

Tjetër, ekzistojnë edhe disa përkthime të Biblës përpara se të dihej, apo para se të shkruhej Kurani dhe Talmudi dhe shumë vepra të mëdha letrare, me të cilët sërish po të krahasohen me Biblën e sotme del se Bibla nuk është ndryshuar as pas ardhjes së Kuranit dhe Muhamedit:

Përkthimi në greqishten e vjetër Septuaginta, (shek. III para Krishtit.)

Përkthimi në siriakishten e vjetër (150 pas K.)

Përkthimi në siriakishten peshita (150 pas K.)

Përkthimi në latinishten e vjetër (shek. IV pas K.)

Përkthimi në latinisht Vulgata, nga Jeronimi (364 - 384 pas K.)

Përkthimi koptik ose egjiptian (200 - 300 pas K.)

Tjetër, në vitin 1947, afër Detit të Vdekur, në shpellë të Kumranit, një bari arab pasi që kishte humbur rrugën e tij, ai vëren afër një shkëmbi një shpellë. Ai hyri brenda dhe aty gjeti kavanoza gline, dhe në to lëkura të mbështjellura. Në bazë të matjeve të fizikës nukleare është dëshmuar se këto dorëshkrime të Biblës, të gjetura në Shpellën e Kumranit, i përkasin shek. I pas Krishtit. Përfundimisht edhe kjo dëshmi vërteton se Bibla nuk ka ndryshuar kurrë as para e as pas Kuranit. Pra, Bibla kurrë s’është ndryshuar, sepse për të ndryshuar atë duhej që të mblidheshin me mijëra kopje të Biblave në shumë gjuhë botërore, para se të shkruhej Kurani dhe para se të lindtte Muhamedi. Shkrimi i Biblës është dëshmi dhe e vërtetë historike, me gjenaologji, me kronologji etj.

Tani lidhur me origjinalin kjo është diçka e pamundur, sepse asnjë libër i vjetër nuk ka origjinal, sepse lëkura nuk qëndron 3000 vjet, por ato janë kopjuar, porse dorëshkrimet e tilla më të vjetra datojnë prej 2300-1700 vjet.

Pse origjinali nuk vihet në përkthimet e Biblës ashtu si bëhet me Kuranin? Sa për dijeni Kurani është vetëm më pak se një e dhjeta e gjithë Biblës si vëllim, dhe sikur të vihej edhe origjinali i Biblës atëherë a e dini se sa e trashë do të ishte Bibla, megjithëse ka disa përkthime lineare që gjendet edhe origjinali, pastaj Kurani ndonëse i shkruar në vargje dhe jo në prozë, zotëri, kjo paraqet një kiamet të madh për përkthyesit që saktësisht ta transmetojnë mesazhin e Kuranit, kurse paramendo, Bibla është e shkruar 2100 vjet para Kuranit është shkruar në prozë, kurse shkruarja e Kuranit në vargje, pra si poezi, dhe si një libër i shenjtë si çështje e historisë së letërsisë botërore paraqet një dekadencë letrare. Pra Bibla përkthehet shumë lehtë, dhe Bibla e përkthyer në cilëndo gjuhë përbën kualifikim identik shenjtërimi me origjinalin. E kuptoj qartë se kur të përkthehet Kurani në gjuhët tjera nëse nuk gjendet aty origjinali, domethënë Kurani aktual në gjuhën arabe, atëherë s’është Kuran! A nuk është edhe kjo dogmë arabocentrike! Aspak gjuha hebreje, arabe apo greke nuk janë më të shenjta se sa gjuha shqipe para Zotit, sepse sipas Biblës Zoti i ka krijuar gjuhët dhe kombet. Kur këmbëgulni ju kaq shumë me këtë teori më përkujtoni kohën e fanoritëve grekë që thonin se gjuhët tjera, duke përfshirë shqipen s’janë të denja që ta kenë Fjalën e Zotit në gjuhët amtare.

Debatuesit islam shpesh po ashtu e ngatërrojnë përkthimet e Biblës me vetë Biblën duke thenëse nuk dihet sa Bibla janë, apo cila është Bibla e vërtetë, pastaj ata ndalen në variantat e ndryshme të përkthimeve etj. Përkthimi nuk është kurrë e kurrës varianti i veprës bazë, por është vepra vetë. Variante mund të jenë tre ungjijtë e parë të Biblës që quhen edhe ungjijtë sinoptikë, por jo se përkthimet të bëhen varianta. Të merremi vesh po them kushtimisht variante pasi ungjijtë nuk janë shkruar nga autor i njëjtë por nga autorë të ndryshëm, kështu që teortikisht s’mund të jenë varianta. Dhe debatuesit islamë Biblës ia gjejnë edhe një mëkat, se ajo ka tregime popullore, kashelasha, proverba, përralla etj. Në qoftë se ka ndikuar letërsia popullore (mitet, legjendat, tregimet, përrallat, gojëdhënat, epi, kënga etj), në Bibël, atëherë këtë do ta shoqëronin elementet tipike të letërsisë gojore: aautorialiteti, akauzaliteti, atemporaliteti dhe alokaliteti. Këto veçori nuk janë sinonimitete të Biblës. Është e qartë tani!? Bibla është një megasistem unik që funksionon qe 3500 vjet, dhe ka kapërcyer filozofë e dijetarë, mbretër dhe perandorë, luftëra dhe tërmete dhe është ende e tillë, dhe do të përcjellë edhe shumë debatues dhe hezitues të këtij Shkrimi, pa u zbehur, pa u ndryshuar.

Mr. Femi Cakolli

(Autori është pastor i kishës protestante “Bashkësia Ungjillore e Mesisë” në Prishtinë)

Kthehu tek faqja: Islami